16. Yüzyıl Bağdat'ı
Fuzuli'nin yaşadığı dönem, Irak bölgesinin siyasî açıdan oldukça karışık bir zaman dilimiydi. Akkoyunlular, Safevîler ve Osmanlılar arasındaki mücadeleler, bölgenin kaderini belirliyordu. Bu dönemde Bağdat, Safevî ve Osmanlı İmparatorluğu arasında bir çekişme alanı haline gelmişti.
Siyasî Ortam ve Edebiyat
Fuzuli, bu siyasî karışıklıklar içinde edebiyata sığınmış bir şairdir. Onun şiirlerinde, yaşadığı dönemin istikrarsızlığı ve kişisel acıları derin bir şekilde yansımıştır. Aşk ve ıstırap temaları, sadece beşeri duygular değil, aynı zamanda bir dönemin travmasının ifadesidir.
Kültürel Ortam
16. yüzyıl Bağdat'ı, Divan edebiyatının geliştiği önemli merkezlerden biriydi. Burada Türkçe, Arapça ve Farsça edebiyat geleneği bir arada yaşıyordu. Fuzuli, bu üç dil geleneğini kendi şiirlerine harmanlayan nadir şairlerden biridir.
Maaş ve Himaye Sorunu
Kanûnî'nin Bağdat'ı fethinden sonra Fuzuli'ye evkaftan maaş bağlanmıştır. Ancak bu maaş, başlangıçta gündelik 9 akçe gibi çok az bir miktardan ibaretti. Fuzuli'nin bu durumdan memnuniyetsizliğini belirten ünlü "Şikâyetnâme"si, edebiyat tarihinde önemli bir belge haline gelmiştir.