Fuzuli Kimdir?

Asıl Adı ve Menşei

Fuzuli'nin asıl adı Mehmed, babasının adı ise Süleyman'dır. Menşe itibariyle Akkoyunlu Türkmenleri'nin Bayat boyundan gelmektedir. Doğum yeri ve tarihi konusunda kaynaklar farklılık gösterse de, çoğu araştırmacı onun 1480 yılında Kerbelâ veya Hille'de doğduğunu kabul etmektedir.

Eğitimi ve İlk Yılları

Fuzuli, tahsil hayatında Arapça ve Farsçayı bu dillerde kusursuz eser yazabilecek derecede öğrenmiştir. Şairin ilk edebî zevkini Âzerî edebiyatının ünlü ismi Habîbî'den aldığı tahmin edilmektedir. Farsça divanının mukaddimesinde, gençliğinde kendini şiire fazlaca kaptırdığını, fakat ilme karşı duyduğu arzunun kendisini frenlediğini belirtir.

Safevî ve Osmanlı Dönemleri

Şah İsmâil 1508'de Bağdat'ı ele geçirdiğinde, Fuzuli bilhassa edebiyat alanında gözde bir genç şairdi. İlk eserlerinden biri olan Beng ü Bâde'yi Şah İsmâil'e ithaf etmiştir. Daha sonra Safevî ileri gelenleri arasında hâmi bulamayınca, 1534'te Kanûnî Sultan Süleyman'ın Bağdat'ı fethinden sonra Osmanlı devlet adamlarının himayesine girmeye çalışmıştır.

Son Yılları ve Ölümü

Fuzuli, 1556 yılında Kerbelâ'da veba salgınında ölmüştür. Yaşadığı dönemin siyasî çalkantılarına rağmen, edebiyat dünyasında önemli bir yer edinmiş ve kendi döneminde olduğu kadar sonraki asırların şairlerini de etkilemiştir.